In 2012 maakt reuzin Fatima samen met tal van andere nieuwe reuzen haar intrede op de Reuzenstoet van Borgerhout | Fotograaf Bert Stephani.
De wereld in Vlaanderen
Elk jaar is er in Borgerhout een stoetEen feestelijke wandeling, met veel mensen in speciale kleding. . In de stoet lopen mensen, verkleed als reus. 300 jaar lang zijn het dezelfde reuzen, elk jaar opnieuw. Maar in 2012 komen er nieuwe reuzen in de stoet.
De Reuzenstoet in Borgerhout is een oude traditie. Rond het jaar 2000 is de stoet niet meer zo populair. De stoet is al 300 jaar hetzelfde, maar Borgerhout is veranderd. Er wonen nu mensen uit veel verschillende landen. Of mensen met ouders of grootouders uit andere landen.
In 2012 verandert de stoet. Mensen uit Borgerhout maken zelf nieuwe reuzen. Die reuzen zijn heel verschillend. Een reuzin draagt bijvoorbeeld een hoofddoek. Veel jonge en nieuwe inwoners van Borgerhout komen kijken. De reuzenstoet wordt opnieuw populair.
Gent, Amsab-ISG, Philippe Dijkmans
Sinterklaasfeest voor kinderen in het Klein Kasteeltje in Brussel, 9 december 1989. Het Klein Kasteeltje, een 19e-eeuwe legerkazerne, was na de Tweede Wereldoorlog voor vele duizenden Belgen de eerste kennismaking met de militaire dienstplicht. Vanaf 1986 is het Klein Kasteeltje een opvangcentrum voor vluchtelingen, meteen het grootste en oudste opvangcentrum van België.
De wereld in Vlaanderen
Mensen verhuizen vaak. Soms binnen een land, van de ene streek naar de andere. En soms verhuizen ze naar een ander land. Als groepen mensen verhuizen, spreken we over migratie. Migratie gebeurt vaak naar een streek waar er veel werk is.
In de jaren 1800 zijn veel mensen in Vlaanderen arm. Er zijn weinig goede jobs. Er komen in die tijd weinig mensen uit andere landen naar Vlaanderen. Veel Vlamingen worden zelf migrant: ze gaan weg uit Vlaanderen.
Migratie naar Vlaanderen
Na de Tweede Wereldoorlog is er wel veel werk in Vlaanderen. Dus komen er veel mensen uit andere landen naar Vlaanderen. We noemen die mensen arbeids-migranten: ze verhuizen voor het werk.
In de jaren 1970 is er minder werk. Toch blijven veel mensen naar Vlaanderen komen. Ze verhuizen bijvoorbeeld omdat het onveilig is in hun land, of omdat hun familie al in Vlaanderen of in België woont.
Een super-diverse regio
Vandaag heeft één op de vier mensen in Vlaanderen een andere afkomst. Vlaanderen is nu een super-diverse regio: een streek met mensen van overal in de wereld.
Focuspunten
Eisden, Stichting Erfgoed Eisden, Robert Szostek
Biechten in een vreemde taal. Houten bordje met schuiflatjes en vermelding van de talen van de beschikbare biechtvaders in de mijncité van Eisden, vanaf 1923 in de noodkerk en sinds 1936 in de Sint-Barbarakerk.
De wereld als een dorp
Er is altijd al contact geweest tussen verschillende delen van de wereld. Mensen kopen en verkopen producten aan elkaar. En ze wisselen ideeën uit. Op die manier worden producten en ideeën verspreid over de wereld. Lange tijd gaat die verspreiding traag. Want reizen is moeilijk en gevaarlijk.
Na de jaren 1500 gaat het veel sneller. Landen van Europa hebben dan koloniesEen gebied in het buitenland dat een land verovert en bestuurt voor zijn rijkdom. in andere delen van de wereld. Daar halen ze grondstoffenMateriaal dat gebruikt wordt om iets te maken. Bijvoorbeeld hout of metaal. en producten. Europa wordt er heel rijk van. Maar de mensen in de kolonies worden slecht behandeld.
Globalisering
Er komen ook nieuwe manieren om te reizen, zoals betere schepen en later de trein en het vliegtuig. Vandaag zijn er nieuwe manieren om contact te hebben met elkaar, zoals telefoon en internet. Alles is over de hele wereld met elkaar verbonden en snel bereikbaar. Dat noemen we ‘globalisering’.
Door de globalisering kunnen landen hun problemen niet meer alleen oplossen. Daarom gaan landen meer samenwerken met elkaar. Dat gebeurt vooral na de Tweede Wereldoorlog. Er komen internationale organisaties. Die proberen oplossingen te zoeken voor armoede, vluchtelingen en de opwarming van het klimaat.
De globalisering zorgt ook voor nieuwe problemen. Landen vechten om meer macht. En bedrijven verhuizen naar landen met lage lonen.
Antwerpen, Stedelijk Lyceum Lamorinière, 2022, Sigrid Spinnox
De toegenomen diversiteit in de klas stelt scholen voor nieuwe uitdagingen. De kennis van het Nederlands is daar één van. Leerlingen die het Nederlands nog niet machtig zijn, kunnen terecht in de Onthaalklassen voor Anderstalige Nieuwkomers (OKAN).
Diversiteit
Vandaag is Vlaanderen een heel diverse regio. Er wonen en werken mensen uit de hele wereld in Vlaanderen. Dat merk je aan veel dingen. Bijvoorbeeld aan het eten. Zo vinden we pizza, kebab of couscous nu heel normaal. Toch zijn die producten nog niet zo lang gekend in Vlaanderen. Pas na de Tweede Wereldoorlog komt dit nieuwe eten naar hier. Arbeids-migranten uit Italië, Turkije en Marokko brengen ze mee.
Migranten brengen ook nieuwe ideeën en godsdiensten naar Vlaanderen. Vanaf de jaren 1960 wordt de islam bijvoorbeeld een belangrijke godsdienst in Vlaanderen, door de komst van mensen uit Marokko en Turkije.
Belangrijk voor de economie
De migranten zijn belangrijk voor de economie. In sommige soorten jobs zie je heel veel mensen uit het buitenland. Denk maar aan de bouw of de schoonmaak. Migranten of kinderen van migranten doen nu ook steeds vaker andere jobs. Sommigen worden bekend door hun werk in de sport, het theater of de film.
Uitdagingen
Soms zorgt de diversiteit voor problemen. Want het is niet altijd makkelijk om samen te leven met zoveel verschillende mensen. Mensen vinden het soms moeilijk om mensen met andere ideeën en gewoontes te begrijpen. Voor Vlamingen én voor migranten is diversiteit een uitdaging. Scholen, organisaties en overheden proberen zich aan te passen aan de diverse samenleving. De Reuzenstoet van Borgerhout toont aan dat het kan.
Ontdek nog meer over dit onderwerp
Karrewiet
Bron: VRT archief – 13 nov 2006
Karrewiet – the Walk with Amal
Bron: VRT archief – 6 nov 2021
Journaal
Bron: VRT archief – 31 jan 2023
Karrewiet
Bron: VRT archief – 9 maa 2023
Kinderen van de migratie
Bron: VRT archief – 31 aug 2021
Fans of Flanders
Bron: VRT-archief, Borgerhoff & Lamberigts – 8 jun 2014
#weetikveel
Bron: VRT archief, Dedsit – 24 feb 2022
Non-fictie
Vluchtelingenbeleid in de naoorlogse periode
VUBPress, 1992.
Dakira. 50 jaar Marokkaanse migratie
Federatie van Marokkaanse Verenigingen, 2014.
Aller/Retour De grenzen van fort Europa
Meulenhoff/Manteau, 2010.
Turkije aan de Leie. 50 jaar migratie in Gent
Lannoo, 2014.
Ik kom van ver: verhalen van 43 vrouwen van over de hele wereld
Davidsfonds, 2013. (12+)
Geschiedenis van het eigen volk. De vreemdeling in België van de prehistorie tot nu
Kritak, 1993.
Nieuw België. Een migratiegeschiedenis
Lannoo, 2021.
‘On est là’. De eerste generatie Marokkaanse en Turkse migranten in Brussel 1964-1974
Garant, 2014.
In Brussel. Een reis door de wereld
Epo, 2012.
Fictie
Tom & Samira
Kluitman, 2019. (4+)
Kif kif: nieuwe stemmen uit Vlaanderen
Meulenhoff/Manteau, 2006. (Verhalenbundel)
Er zijn geen paarden in Brussel
EPO, 2015. (16+)
Los Ninos Tien vluchtelingenkinderen uit de Spaanse Burgeroorlog vertellen
Uitgeverij EPO, 2007.
Operatie Bloemenbuurt
Clavis, 2023. (9+)
Bij mij thuis
Van Halewyck, 2019. (4+)
Neeland
Lannoo, 2013. (15+)
Ooit zal ik iemand zijn. Vriend zonder papieren
Manteau, 2022.
Chicago
Davidsfonds Infodok, 2023. (14+)
Henna op de huid
Davidsfonds Infodok, 2005. (13+)
Een hart van mandarijntjes
Van Halewyck, 2007. (16+)
Meneer Singh en mevrouw Kaur in België. Migratie, gender en integratie in de sikh-gemeenschap
Acco, 2012.
Geloof jij wat ik geloof?
Tango Books, 2000. (5+)
Mijn negen levens
Uitgeverij C. de Vries-Brouwers, 2019. (15+)
Mijn straat
De Eenhoorn, 2012. (3+)
Rosie en Moussa
Querido (reeks kinderboeken, 7+)
Wanneer het water breekt
De Bezige Bij, 2018. (16+)
Drarrie in de nacht
Vrijdag, 2014.
De lege schommel. Het verhaal van Azmi, een vluchtelingenkind
Davidsfonds Infodok, 2017. (12+)
Brown girl magic
Davidsfonds Infodok, 2018. (7+)
Vechten om een levend huis
Infodok, 1989. (9+)
Yanti. Over de reis van haar leven
Studio Sesam, 2018. (9+)
Kofi moet weg
Clavis, 2014. (10+)
Buiten de lijntjes. Geef kleur
Vrijdag, 2017. (9+)
Vrouwland
Meulenhoff/Manteau, 2007.
Mercy. Zo heet ik
De Eenhoorn, 2020. (6+)
De film van Abel
Vrijdag, 2018. (16+)
De taart van Tamid
Vrijdag, 2014. (16+)
Niemand weet dat ik een mens ben. Minderjarige vluchtelingen en hun verhaal
De Bezige Bij, 2010. (14+)
Het boek van Fatima. Een stem tegen de stilte
Davidsfonds Infodok, 2021. (11+)
Groetjes uit Vlaanderen
Prometheus, 2020.
Vlucht naar de hemel
Clavis, 2021. (13+)
Een pluisje van de zee
Houtekiet, 1989. (12+)
Feest voor Ilyas
Studio Sesam, 2017. (3+)
Ella & Fati
Kramat, 2019. (12+)
Mag ik overvaren?
De Eenhoorn, 2002. (9+)
Asielzoekers in het dorp
Den Hertog, 1994. (9+)
Vroeger is een ander land. Acht aangespoelde jonge levens
De Bezige Bij, 2011.
Strips
Verloren
Lannoo, 2016.
De maagd en de neger
Oog & Blik, 2012.
Afrit 27: een documentaire over 50 jaar migratie
(2014)
Rosie en Moussa
(2018)
Bordspel – ‘This is not a game’
Met verhalen van vluchtelingen (Uitleenbaar via de openbare bibliotheek)