Nieuwe generatie molenaars gezocht

Van levensbelang tot erfgoed

Zo’n 850 jaar geleden bouwden ambachtslui de eerste gekende verticale windmolens in het graafschap Vlaanderen. Eeuwenlang maalden duizenden exemplaren graan, persten oliehoudend zaad, zaagden hout en hielden polders droog. Samen met de ontelbare water- en rosmolens waren ze onmisbaar voor de voedselvoorziening en droegen ze bij tot de welvaart in onze streken.

De historische molens verloren enkele generaties terug hun economisch nut als gevolg van lage rendementen en hun natuurafhankelijkheid. Vandaag zijn ze, net als onder meer belforten en begijnhoven, waardevol erfgoed dat gekoesterd en goed onderhouden moet worden. Al meer dan veertig jaar zorgen honderden vrijwilligers daarvoor. Zij kregen in de jaren 70 nog les van de laatste generatie beroepsmolenaars en geven die kennis door. Ongeveer 250 actieve water- en windmolens verlevendigen vandaag nog steeds het Vlaamse landschap, gesteund door gemeenten, provincies en de Vlaamse overheid. Voor advies en documentatie over het behoud en beheer van water- en windmolens kan je terecht bij de provinciale erfgoedsite Mola Molencentrum in Wachtebeke, dat dit jaar precies 50 jaar bestaat.

Word molenaar of molengids

Het molenaarsambacht vergt stielkennis: veilig werken met water en wind, onderhoud, kennis van granen, houtsoorten, molenstenen, de rijke molengeschiedenis én het kunnen rondleiden van bezoekers. De opleiding omvat minstens tien zaterdagen met theorie in de voormiddag en praktijk in de namiddag. De sfeer is gemoedelijk en de lesgevers gedreven.

Wie slaagt voor de theorie- en praktijkexamens, en twee jaar stage doet (minstens 100 uur), wordt meester-molenaar en kan zelfstandig een molen bedienen. Wie enkel het theoretische deel afrondt en gidsvaardigheden verwerft, kan als molengids bezoekers rondleiden en molenaars ondersteunen tijdens publieksdagen. Iedereen welkom vanaf 16 jaar.

Praktische informatie over de lessen (april-november 2026) vind je op molenaarscursus.be. In de Canon van Vlaanderen lees je meer over de windmolen van Wormhout, een van de vroegste in het Noordzeegebied, in het gelijknamige venster. Bezoek tot slot ook zeker molenforumvlaanderen.be.