Het Romeinse wegennet uitgeklaard

De verschillende delen van het Romeinse Rijk waren onderling sterk met elkaar verbonden. Handelaars, reizigers en militairen verplaatsten zich per schip via de zee en de rivieren en konden ook gebruikmaken van een uitgebreid wegennetwerk. De lokale wegen waren smal en onverhard en slingerden door het landschap, maar de hoofdwegen hadden wel het typische uitzicht van rechtlijnige, brede en verharde tracés. Een bekend voorbeeld is de transportas Boulogne-Keulen, aangelegd rond het begin van onze jaartelling door keizer Augustus. Langs de hoofdwegen en vertakkingen ontwikkelden zich nederzettingen met een marktplein en andere centrale functies, zogenoemde vici (dorpen). Wat vaak begon als een militair steunpunt, groeide uit tot een woonkern. In de middeleeuwen behielden delen van die goede verbindingsweg hun functie. De impact van de Romeinen op ons wegennet is tot op vandaag een feit.

De nieuwe digitale atlas Itiner-e, ontwikkeld door Deense onderzoekers, brengt maar liefst bijna 300.000 kilometer Romeinse wegen in kaart – bijna dubbel zoveel als eerdere atlassen. Het is de meest gedetailleerde en volledige reconstructie van het Romeinse wegennet tot nu toe. De digitale atlas maakt een onderscheid tussen wegen waarvan het exacte verloop gekend is en tracés die op basis van aanwijzingen als vermoedelijk of hypothetisch gelden. Voor het huidige Vlaanderen gaat het grotendeels om zeker gekende wegen, dankzij jarenlang onderzoek naar het Romeinse landschap in onze regio. Leg de atlas zeker eens naast de Canonkaart van Noordwest-Europa onder de Romeinen (circa 117), te vinden in het venster ‘Tongeren, Romeinse stad’ over de romanisering van de Lage Landen. Nog niet verzadigd? Ook voor de late middeleeuwen en vroegmoderne tijd is sinds dit jaar een digitale wegenatlas beschikbaar: Viabundus 2. Veel cartografisch plezier!